Obozowe wspomnienia: Dachau, Gusen, Auschwitz, Gross Rosen, Hersbruck, Dachau.
O

OBARA BRONISŁAW,

Wiezień KL Dachau, KL Mauthausen-Gusen.

Urodzony 17.05.1884 r. w Wilkowicach pow. bielski, kierownik Publicznej Szkoły Powszechnej w Wilkowicach. Aresztowany w marcu 1941 r. i przewieziony do KL Dachau, a stamtąd do KL Mauthausen-Gusen, gdzie zginął 8.09.1941 r.

Bibliografia: M. Walczak Ludzie nauki i nauczyciele polscy podczas II wojny światowej. Księga strat osobowych, Warszawa 1995 r. s. 537; Sz. Kędtryna, A. Szefer Nauczyciele śląscy polegli i zamordowani w latach hitlerowskiej okupacji, Śląski Instytut Naukowy, Katowice 1971, s. 88; Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia; Zbiory dokumentów K. Wójtowicza (poz. 157 wykazu).


OBARZANOWSKI TADEUSZ, pseud. „Ćwiek”,

Więzień gestapo w Bielsku, więzienia w Mysłowicach.

Mieszkaniec pow. bielskiego. Żołnierz organizacji konspiracyjnej ZWZ/AK. Aresztowany w nocy z 25 na 26.09.1942 r. i wpierw przetrzymany w areszcie gestapo w Bielsku, skąd w transporcie zbiorowym przesłany został do więzienia śledczego w Mysłowicach. Po śledztwie, wraz z innymi członkami inspektoratu bielskiego, obwodu żywieckiego, oraz obwodu oświęcimskiego AK, przewieziony do KL Auschwitz. Zginął przez rozstrzelanie 25.01.1943 r. (rozstrzelanie najprawdopodobniej miało miejsce w obozie macierzystym – w komorze gazowej krematorium 1).

Bibliografia: J. Niekrasz Z dziejów AK na Śląsku, s. 118; D. Czech Kalendarz wydarzeń w KL Auschwitz, Oświęcim 1992 r, s. 328.


OKULIS ERWIN,

Wiezień gestapo w Bielsku, KL Dachau, KL Mauthausen-Gusen.

Urodzony 23.08.1916 r. w Zabrzegu pow. bielski, syn Józefa i Marianny z d. Londzin, zamieszkały w Zabrzegu. Po ukończeniu szkoły powszechnej, podjął naukę w szkole handlowej w Bielsku. Do wybuchu drugiej wojny światowej pracował jako pracownik umysłowy w Wydziale Dróg Powiatowych w Bielsku. W tym też czasie był aktywnym członkiem Oddziału Związku Strzeleckiego w Zabrzegu. Od rozpoczęcia się okupacja niemieckiej, zaangażowany w działalność ruchu oporu – w organizacji ZWZ.

Aresztowany 23.04.1943 r. wraz z innymi osobami zaliczanymi do inteligencji zabrzeskiej, wpierw był więziony w areszcie gestapo w Bielsku. Następnie, w transporcie zbiorowym przesłany do KL Dachau, a stamtąd do Mauthausen-Gusen. Pracując w kamieniołomach Gusen i Kastenhofen doznał ciężkiego okaleczenia i trwałego zniekształcenia twarzy. Odzyskał wolność – zwolniony z obozu pod koniec 1942 r. Po powrocie do domu, ponownie zaangażował się w działalność konspiracyjną AK w Zabrzegu. Po wyzwoleniu w 1945 r. pracował w Gminnej Radzie Narodowej w Zabrzegu, a od lipca 1945 r. w Dyrekcji Okręgowej Kolei Panstwowej w Katowicach, był równocześnie bardzo aktywnym społecznikiem w Zabrzegu. Zmarł 17.02.1970 r.

Bibliografia: J. Wrzoł, Cmentarz w Zabrzegu, Zabrzeg 1995 r., s. 164.


OLEARCZYK JÓZEF,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Gross-Rosen.

Urodzony 12.02.1904 r. w Kozach pow. bialski. Aresztowany i przetrzymany w areszcie gestapo w Bielsku, a stamtąd przewieziony do KL Gross-Rosen, gdzie zginął 31.03.1945 r.

Bibliografia: Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia.


OLEJAK ANTONI,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Auschwitz.

Urodzony 4.02.1902 r. w Janowicach gmina Czechowice pow. bielski, syn Jana i Teresy z d. Popla, zamieszkały w Janowicach. Aresztowany i po krótkotrwałym przetrzymaniu przez gestapo w Bielsku przewieziony do KL Auschwitz. Zginął 12.07.1943 r. Według wystawionego aktu zgonu nr 25132/1943 – potwierdzonego przez lekarza obozowego, zmarł o godz. 15:30, określenie przyczyny zgonu to: „Enteritis bei Körperschwäche“ (Nieżyt jelit przy wyczerpaniu organizmu).

Bibliografia: APMA-B Księga zgonów, t. 17, s. 1120.


OLEJARCZYK JÓZEF,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Auschwitz nr 86972.

Urodzony 10.08.1913 r. w Pisarzowicach gmina Wilamowice, pow. bialski. Aresztowany i po krótkotrwałym przetrzymaniu przez gestapo w Bielsku przewieziony do KL Auschwitz, 14.01.1943 r. zarejestrowany w obozowej ewidencji jako więzień nr 86972. Następnie, 17.09.1943 r. przeniesiony – prawdopodobnie do innego obozu, którego nazwy nie udało się ustalić.

Bibliografia: I. Pająk Mieszkańcy Śląska, Podbeskidzia, Zagłębia Dąbrowskiego w KL Auschwitz, Katowice 1998 r., s. 252.


OLEJARCZYK JÓZEF,

Więzień gestapo w Bielsku, więzienia w Katowicach.

Urodzony w 1906 r. w Bielsku. Aresztowany i po krótkotrwałym przetrzymaniu przez gestapo w Bielsku, przesłany do więzienia w Katowicach, gdzie zginął 8.02.1944 r. – przez ścięcie gilotyną.

Bibliografia: Więzienia hitlerowskie na Śląsku, w Zagłebiu Dąbrowskim i w Częstochowie 1935-1945, Śląski Instytut Wydawniczy, Katowice 1983 r., s. 41.


OLENICZ FRANCISZEK,

Więzień – brak nazwy miejscowości więzienia.

Mieszkaniec mieszkaniec Jasienicy pow. bielski. Aresztowany w początkowym okresie okupacji hitlerowskiej tj. 13.12.1939 r. wraz z innymi mieszkańcami tej miejscowości Brak niestety informacji o miejscu więzienia i dalszym losie tego więźnia.

Bibliografia: J. Kubaczka, 700 lat Jasienicy,Kraków 2005 r. s. 156-170.


OLSZAK HENRYK,

Więzień KL Skrochovice, więzienia w Rawiczu, KL Buchenwald, KL Mauthausen-Gusen.

Urodzony 11.07.1887 r. w Szenówie, ksiądz prefekt w Publicznej Szkole Powszechnej w Czechowicach. Aresztowany przez gestapo 2.09.1939 r. i przewieziony do KL Skrochovice k.Opawy, stamtąd przesłany do więzienia w Rawiczu, a następnie do KL Buchenwald i dalej do KL Mauthausen-Gusen. Zginął 1.04.1940 r.

Bibliografia: Zbiory materiałów K. Wójtowicza.


OMOZIK KAROL, pseud. „Zbytek”,

Więzień więzienia w Mysłowicach, KL Auschwitz.

Urodzony 18.07.1910 r. w Zbytkowie pow. bielski. Przed wojną społecznik, zaś w okresie okupacji hitlerowskiej zaangażował się w działalność ruchu oporu – w organizacji ZWZ, pełniąc funkcję łącznika, kuriera. Współpracował z Ernestem Szymiczkiem – dowódcą AK rejon Strumień. Wskutek zdrady, aresztowany 20.03.1943 r. Przewieziony do wiezienia śledczego w Mysłowicach, a po śledztwie przesłany do KL Auschwitz. Zginął 29.04.1944 r.

Bibliografia: I. Pająk Mieszkańcy Śląska, Podbeskidzia, Zagłębia Dąbrowskiego w KL Auschwitz, Katowice 1998 r., s. 705; Materiały z prywatnego archiwum K. Wójtowicza.


OPARA JÓZEF MARIAN,

Więzień KL Auschwitz.

Urodzony 17.06.1913 r. w powiecie bielskim, syn Aleksandra i Marii z d. Głodowski, zamieszkały w okresie okupacji hitlerowskiej w Warszawie. Aresztowany i w transporcie zbiorowym przewieziony do KL Auschwitz. Zginął 23.02.1943 r. Według wystawionego aktu zgonu nr 10688/1943 – potwierdzonego przez lekarza obozowego, zmarł o godz. 17:25, określenie przyczyny zgonu to: „Herz – und Kreislaufschwäche“ (niewydolność serca i układu krążenia).

Bibliografia: APMA-B Księga zgonów, t. 8, s. 188.


ORAWCZAK ALBIN,

Więzień gestapo w Bielsku, więzienia w Katowicach.

Urodzony 12.12.1914 r. w Kozach pow. bialski, robotnik. Aresztowany i po krótkotrwałym przetrzymaniu przez gestapo w Bielsku, przesłany do więzienia w Katowicach, gdzie zginął 14.08.1942 r. – przez ścięcie na gilotynie.

Bibliografia: Więzienia hitlerowskie na Śląsku, w Zagłebiu Dąbrowskim i w Częstochowie 1935-1945, Śląski Instytut Wydawniczy, Katowice 1983 r., s. 35; Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia..


ORAWCZAK JULIA,

Więźniarka więzienia we Wrocławiu.

Urodzona ? w Kozach pow. bialski. Aresztowana i przewieziona do więzienia we Wrocławiu. Tam zginęła w październiku 1943 r.

Bibliografia: Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia.


ORMANIEC JÓZEF,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Auschwitz.

Urodzony ?; mieszkaniec Bielska. Aresztowany i po krótkotrwałym przetrzymaniu w areszcie gestapo w Bielsku przewieziony do KL Auschwitz, gdzie zginął.

Bibliografia: Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia; W zachowanych dokumentach z KL Auschwitz nie figuruje.


ORSZULIK HERBERT,

Więzień KL Auschwitz nr 189480.

Urodzony 18.07.1925 r. w Bielsku (lub Białej). Aresztowany przez gestapo w Bielsku i przewieziony do KL Auschwitz, 13.07.1944 r. zarejestrowany w obozowej ewidencji jako więzień nr 189480. Następnie, przeniesiony do KL Buchenwald. Mimo ciężkich warunków panujących w obu obozach w których przebywał, przeżył i odzyskał wolność 11.04.1945 r.

Bibliografia: I. Pająk Mieszkańcy Śląska, Podbeskidzia, Zagłębia Dąbrowskiego w KL Auschwitz, Katowice 1998 r., s. 479.


OSADZIŃSKI ALFONS,

Więzień wiezienia w Żywcu, KL Dachau, KL Mauthausen-Gusen.

Urodzony 19.07.1882 r. w Babicach gmina Oświęcim. Absolwent Seminarium Nauczycielskiego w Krakowie. Pracę nauczyciela rozpoczął przed pierwszą wojną światową w Publicznej Szkole Powszechnej w Czańcu gmina Porąbka pow. bialski. Uczył w tej szkole także w okresie międzywojennym. W 1914 r. powołany do wojska austriackiego, w 1915 r. dostał się do rosyjskiej niewoli – przebywał na Syberii do 1918 r. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości powrócił do Czańca. W okresie okupacji hitlerowskiej, 23.04.1940 r. aresztowany wraz z innymi nauczycielami żywieczcyzny i w transporcie zbiorowym przewieziony z Żywca do KL Dachau, a stamtąd 5.06.1040 r. do KL Mauthausen-Gusen, gdzie zginął 6.11.1940 r.

Bibliografia: M. Walczak Luidzie nauki i nauczyciele polscy podczas II wojny światowej. Księga strat osobowych, Warszawa 1995 r. s. 546; Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia; Zbiory dokumentów K. Wójtowicza (poz. 162 wykazu).


OSIEWICZ JAN kś.,

Więzień KL Dachau nr 7669, KL Mauthausen-Gusen.

Urodzony 10.06.1891 r. w Ligocie gmina Czechowice, pow. bielski, proboszcz w Ćwiklicach. Aresztowany 2.05.1940 r. i więziony w miejscowym areszcie, a od 5.05.1940 r. przesłany do KL Dachau, zarejestrowany w obozowej ewidencji jako więzień nr 7669. Następnie, 26.04.1940 r. przeniesiony do KL Mauthausen-Gusen. Odzyskał wolność 20.11.1940 r. – zwolniony z obozu.

Bibliografia: J. Domagała Ci, którzy przeszli przez Dachau (Duchowni w Dachau), wyd. PAX Warszawa 1957 r., s. 183.


OSTROWSKI ZYGMUNT,

Więzień KL Auschwitz.

Urodzony 28.03.1921 r. w Bystrej gmina Wilkowice, pow. bielski, syn Rudolfa i Anieli z d. Paluch, zamieszkały w okresie okupacji hitlerowskiej w Warszawie – Żolibórz. Aresztowany przez policję okupacyjną i w transporcie zbiorowym przewieziony do KL Auschwitz. Zginął 12.08.1941 r. Według wystawionego aktu zgonu nr 436/1941 – potwierdzonego przez lekarza obozowego, zmarł o godz. 9:30, określenie przyczyny zgonu to: „Phlegmone bei Körperschwäche“ (flegmona przy wyczerpaniu organizmu).

Bibliografia: APMA-B „Księga zgonów”, t. 1, s. 434.