Obozowe wspomnienia: Dachau, Gusen, Auschwitz, Gross Rosen, Hersbruck, Dachau.
T

TALIK EDMUND,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Mauthausen-Gusen, KL Dachau, KL Auschwitz.

Urodzony 22.09.1914 r. w Kozach pow. bialski. Po ukończeniu szkoły powszechnej, kontynuował naukę w liceum pedagogicznym i szkole muzycznej, a po ukończeniu tych szkół został nauczycielem Publicznej Szkoły Powszechnej w Mazańcowicach pow. bielski. Bardzo zaangażowany w rozwijanie ruchu harcerskiego w Kozach i Białej Krakowskiej. (Założył 26.03.1933 r. Młodzieżową Drużyną Harcerzy w Kozach i kierował nią do 31.12.1934 r. – został drużynowym). Ta popularność w działalności harcerskiej i społecznej powodowała wobec niego coraz większą wrogość Niemców, żyjących już przed wojną na terenie Bielska i Białej. Gdy rozpoczęła się okupacja hitlerowska, już w pierwszych dniach września został aresztowany i po przetrzymaniu w areszcie gestapo w Bielsku przewieziony do KL Mauthausen-Gusen a stamtąd do KL Dachau. Następnie, przesłany do KL Auschwitz i w tym samym dniu tj. 13.12.1940 r. został rozstrzelany.

Bibliografia: Wszystko, co nasze, (Harcerska Martyrologia Na Śląsku i w Zagłębiu Dąbrowskim w latach II wojny światowej) Młodzieżowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1983, s. 114; Dokument Komendy Chorągwi Bielskiej ZHP wydany w związku z odsłonięciem w Cieszynie Symbolicznej Mogiły Harcerek i Harcerzy Podbeskidzia – ofiar i następstw II wojny światowej, Wykaz Nr 1 – 1989 r., s. 3; Życiorysy harcerek i harcerzy z hufców Biała Krakowska i Bielsko którzy oddali życie, za Ojczyznę w latach 1939-1945. Praca zbiorowa Kręgu Instruktorskiego „Seniorów” przy Beskidzkim Hufcu ZHP w Bielsku-Białej, 1981 r., s. 90, 91; Sz. Kędtryna, A. Szefer Nauczyciele śląscy polegli i zamordowani w latach hitlerowskiej okupacji, Śląski Instytut Naukowy, Katowice 1971, s. 110; Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia; Zbiory dokumentów K. Wójtowicza (poz. 219 wykazu).


TALIK JAN,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Mauthausen.

Urodzony w 1886 r. w Kobiernicach gmina Porąbka, pow. bialski. Aresztowany i po przetrzymaniu w areszcie gestapo w Bielsku przewieziony do KL Muthausen, gdzie zginął 14.01.1941 r.

Bibliografia: Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia.


TALIK TEOFIL,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Auschwitz nr 22330.

Urodzony 20.12.1910 r. w miejscowości Leszczyny pow. bielski (obecnie dzielnica Bielska), syn Józefy i Rerginy z d. Kupczak, zamieszkały w Mikuszowicach Krakowskich pow. bialski. Aresztowany i po przetrzymaniu w areszcie gestapo w Bielsku przewieziony do KL Auschwitz, 28.10.1941 r. zarejestrowany w obozowej ewidencji jako więzień nr 22330. Zginął 29.03.1942 r. Według wystawionego aktu zgonu nr 4155/1942 – potwierdzonego przez lekarza obozowego, zmarł o godz. 23:15, określenie przyczyny zgonu to: „akuter Magendarmkatarrh” (ostry katar/nieżyt żołądkowo-jelitowy).

Bibliografia: I. Pająk Mieszkańcy Śląska, Podbeskidzia, Zagłębia Dąbrowskiego w KL Auschwitz, Katowice 1998 r., s. 128; Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia; PMA-B Księga zgonów, t. 3, s. 1149.


TANEWSKI FRANCISZEK,

Więzien Polenlagru.

Urodzony 2.09.1879 r. w Ulanowie nad Sanem, syn Wojciecha i Elżbiety z d. Baran. W Ulanowie ukończył 5 klas szkoły ludowej, zaś do gimnazjum uczęszczał w Rzeszowie. Po maturze, przez 6 lat odbywał praktykę i pracował w drogerii Władysława Brocha w Tarnowie. W 1909 r. otworzył w Białej Krakowskiej własną drogerię. Dzieki wyjątkowej operatywności – był cenionym kupcem, głównym dostawcą barwników, odczynników i kwasów dla zakładów włókienniczych w Bielsku i Białej, zaś jego sklep był znaną i cenioną placówką handlową w powiecie bialskim.

W 1923 r. otworzył w Białej filię swojej drogerii. Wielki patriota – Polak, uczestniczył aktywnie w polskim życiu narodowym i społecznym w Białej. Od 1913 r. był członkiem Spółki Ochrony i Pomocy Narodowej w Bielsku, następnie prezes Kongregacji Kupców w Białej. Od 1934 r. członek oddziału PTT w Białej, od 1937 r. wiceprezesem Związku Kupców (Polskich) Bielska-Białej i okolicy. Na początku lat trzydziestych został współzałożycielem, członkiem zarządu i rady nadzorczej Banku Kupieckiego w Białej. Za tę działalność w organizacjach polskich, już na początku okupacji hitlerowskiej (28.09.1939 r.) został pozbawiony swojej firmy, pracował jako buchalter w niemieckich przedsiębiorstwach w Bielsku, a za odmowę podpisania volkslisty został wraz z rodziną osadzony w marcu 1942 r. w obozie dla Polaków – Polenlagrze na Zaolziu – zwolniony po 6 miesiącach w wyniku skutecznych starań rodziny. Osiedlił się w Krakowie i zarabiał na utrzymanie pracując jako kalkulator w hurtowni drogeryjnej R.M. Witkowskiego. Po wyzwoleniu – w lutym 1945 r. powrócił do Białej i odbudował własną drogerię – prowadząc ją do października 1950 r. (zniszczyły go władze komunistyczne – nakładanymi domiarami). Uczestniczył jednak bardzo aktywnie w życiu społeczno-politycznym Bielska i Białej. W 1945 r. reaktywował Kongregację Kupiecką w Białej, której został prezesem w 1947 r. Był członkiem Stowarzyszenia Czytelni Polskiej (1945-1950), a także Stronnictwa Demokratycznego (od 1945 r. zasiadał w zarządzie Koła Miejskiego). Zmarł w Białej 12.06.1957 r.

Bibliografia: J. Polak Cmentarz Rzymsko-Ratolicki w Białej, rok 1999 r., s. 203.


TARG ALOJZY,

Więzień gestapo w Krakowie, więzienia Montelupich, KL Gross-Rosen, KL Dora.

Urodzony 14.05.1905 r. w Łazach pow. bielski. Był założycielem konspiracyjnej ZWZ w bielskim. W latach 1939-1940 pracował jako robotnik budowlany w Bielsku, a przed wojną w szkolnictwie na Ślasku. Organizował Służbę Zwycięstwu Polski a następnie ZWZ na terenie pow. bielskiego. Pod koniec 1940 r. uciekł przed aresztowaniem do Warszawy i tam w zakładach chemicznych pracował do 1942 r. jako robotnik. Od 1942 r. zajmował się wyłącznie pracą konspiracyjną ZWZ i AK. Brał udział w Powstaniu Warszawskim, a po jego upadku przeniósł się do Krakowa. Aresztowany przez gestapo – przebywał w areszcie gestapo a pod koniec 1944 r. umieszczony w wiezieniu Montelupich. Stamtąd przetransportowany do KL Gross-Rosen, następnie do KL „Dora”. Przeżył obozy. Po wyzwoleniu zamieszkał w Katowicach, pracował w przemyśle metalowym. W 1947 r. aresztowany przez UB pod zarzutem przynależności do tajnej organizacji „Omega” (wyrok odsiadywał we Wronkach). W 1960 r. zrehabilitowany – odzyskał wolność. W 1962 r. uzyskał doktorat nauk humanistycznych. W 1970 r. przeszedł na emeryturę. Zmarł 4.03.1973 r.

Bibliografia: Emil Niemiec-Polaczek Saga rodzinna, s. 53.


TARGOSZ FRANCISZEK,

Więzień gestapo w Bielsku, KL Auschwitz.

Urodzony 27.08.1910 r., mieszkaniec Porąbki pow. bialski. Aresztowany, osadzony w areszcie gestapo w Bielsku a stamtąd przewieziony do KL Auschwitz gdzie zginął 17.12.1944 r.

Bibliografia: Praca Zbiorowa Ku pamięci rodakom z Porąbki, 2008 r., s. 20; Kronika Beskidzka – lista ofiar mieszkańców Podbeskidzia.

Strony: 1 2 3 4 5 6