Obozowe wspomnienia: Dachau, Gusen, Auschwitz, Gross Rosen, Hersbruck, Dachau.
Eksterminacja inteligencji

Wiosną 1940 r. aresztowano i wywieziono do obozów koncentracyjnych, głównie Dachau, ok. 6000 nauczycieli, księży, urzędników, lekarzy, policjantów, celników, studentów i innych przedstawicieli inteligencji z czego dzięki pomocy IPN Katowice, Muzeum w Oświęcimiu oraz Międzynarodowego Biura Poszukiwań w Bad Arolsen udało się zidentyfikować 1409 osób z terenu: Zagłębia Śląsko-Dąbrowskiego, Górnego Śląska, Podbeskidzia, Śląska Cieszyńskiego oraz Zaolzia.

Dnia 20.06.2018 r. p. prokurator IPN Ewa Koj przekazała następującą informację:

W ramach Inteligenzaktion wywieziono do Dachau w pięciu transportach 3156 osób.

  9.04 –  69 osób, głównie z okolic Katowic,

14.04 – 874 osoby,

28.04. – 762 osoby, głównie z powiatów bialskiego, żywieckiego, cieszyńskiego, w tym Mariana Główkę

  5.05. – 735 osób,

26.05. – 726 osoby.

Trzeba jeszcze dodać tych, których zatrzymano i zwolniono po aresztowaniu w Sosnowcu (dotyczy to lekarzy) oraz kobiet – nieznana liczb, które trafiły do innych obozów.

Autor biogramów p. Jerzy Klistała oraz inicjator poszukiwań Zbigniew Główka dziękują:

  • Pani prokurator Ewie Koj z IPN Katowice
  • Paniom Susann Urban, Martin Paul i Sigrid Melchior z Międzynarodowego Biura Poszukiwań w Bad Arolsen
  • Panu pułk. rez. dr. M. Starczewskiemu
  • Panu dr. Adamowi Cyrze z Muzeum w Oświęcimiu

za pomoc w dotarciu do informacji.

Lista zidentyfikowanych więźniów (1414 osoby)

Statystyka

Biogramy

Lista nauczycieli z powiatów bialskiego, cieszyńskiego      i żywieckiego osadzonych w Dachau 28.04.1940 r.  (sporządzono na podstawie materiałów uzyskanych staraniem Państwa Iwony i Wolfganga Rothaugów w Muzeum w Dachau)

Pobierz plik w formacie excel – 
80 Downloads

 

Lista aresztowanych i osadzonych 28.04.1940 r. w Dachau inteligentów powiatów bialskiego, żywieckiego i cieszyńskiego, łącznie 780 osób, z czego ponad 35 % nauczycieli.

Pobierz plik w formacie excel – 
103 Downloads
Marian Główka

 

Wspomnienia Mariana Główki. „Przez 7 obozów koncentracyjnych” (Książka)
Pobierz książkę w formie elektronicznej –  
1168 Downloads

phm.Marian Główka

Obozowe wspomnienia: Dachau, Gusen, Dachau, Auschwitz, Gross Rosen, Hersbruck, Dachau.

Pamięci tych, którzy pomogli Marianowi Główce przeżyć piekło niemieckich obozów koncentracyjnych.

Za każdą informację o opisywanych osobach i zdarzeniach z góry dziękujemy.

GŁÓWKA MARIAN

Aresztowany 23.04.1940 w Straconce, trzykrotnie w KL Dachau nr 6638, 14572, 160403, KL Gusen nr 3634, KL Auschwitz nr 6994, KL Gross-Rosen nr 74814, KL Hersbruck nr 84673, przeżył „marsz śmierci” z Hersbruck do Dachau.

Urodzony 3.08.1908 r. w Gnieźnie, syn Kazimierza, kowala fabrycznego i Stanisławy z d. Pluta.

  • W 1928 r. ukończył Seminarium Nauczycielskie Męskie w Rogoźnie k. Poznania.
  • Był nauczycielem w szkołach okręgu rybnickiego , zaangażowany w pracę z młodzieżą w harcerstwie, najpierw jako instruktor a potem podharcmistrz.
  • Aresztowany 23.04.1940 r. z powodów politycznych, 28.04.1940 r. osadzony w KL Dachau (nr 6638).
  • Do kamieniołomów KL Gusen przeniesiony 5.06.1940 (nr 3634), skąd z przepuklinami i w stanie niezdolnym do pracy przewieziony ponownie do KL Dachau (nr 14572).
  • W KL Auschwitz (nr 6994, od 15.12.1940 do 15.10.1944) pracował najpierw w Abbruchkomando i Bauhof a następnie w Betonkolonne.
  • Do KL Gross-Rosen ewakuowany w składzie komanda instalatorów 13.10.1944 (nr 74894) skąd 15.02.1945 przewieziony do KL Hersbruck (nr 84673).
  • Jako jeden z nielicznych przeżył tzw. „marsz śmierci” (z Hersbruck do Dachau, 8.04.1945-24.04.1945, nr 160403).
  • Wyzwolony 29.04.1945 r. przez armię USA, pracował jako sanitariusz w szpitalu obozowym.
  • W oczekiwaniu na transport do kraju zakłada i prowadzi szkoły dla dzieci robotników przymusowych z dawnych polskich ziem wschodnich –w miejscowościach Karlfeld (12.06.1945 – 4.08.1945 r.) oraz Freiman k/Monachium (13.08.1945 -13.09.1945 r.).
  • W latach 1947-1948 był kierownikiem pedagogicznym Szkoły Przysposobienia Przemysłowego w Bielsku-Białej a w latach 1949-1951 zakładał i był dyrektorem Państwowego Liceum Technik Plastycznych w Bielsku-Białej, pełniąc jednocześnie funkcję dyrektora Uniwersytetu Powszechnego CRZZ.
  • W latach 1951-1954 nauczyciel w Technikum Mechanicznym, do czasu przejścia na emeryturę nauczyciel w Szkole podstawowej Nr 12.
  • Nadwątlone zdrowie przeżyciami obozowymi oraz zbyt intensywna praca zawodowa oraz społeczna spowodowały chorobę serca i przedwczesną śmierć.
  • Zmarł 17.08.1975 r.