Obozowe wspomnienia: Dachau, Gusen, Auschwitz, Gross Rosen, Hersbruck, Dachau.
Id85636

AUGUSTYŃSKI TADEUSZ,

Urodzony 18.02.1901 r. w Wrocimowicach pow. proszowicki, syn Teodora i Zuzanny z d. Szlachta. Po ukończeniu szkoły ludowej, od 1916 r. uczył się w Seminarium Nauczycielskim w Jędrzejowie i po zdaniu matury w 1920 r. rozpoczął pracę nauczycielską w Miechowie. Od 1921 r. pracował jako w Szkole Powszechnej w Sosnowcu. Od 1922 r. działacz Związku Nauczycielstwa Polskiego, wieloletni sekretarz zarządu ogniska i oddziału powiatowego, inicjator i sekretarz redakcyjny „Miesięcznika Nauczycielskiego”. Pełnił funkcję sekretarza redakcji pisma i publikował na jego łamach artykuły o tematyce szkolnej. Swoje uwagi na temat oświaty zamieszczał także w Sosnowieckich dziennikach: Iskrze, Kurierze Zachodnim. Należał do zespołu prelegentów – wygłaszał odczyty na zaproszenie organizacji społecznych, przede wszystkim TUR. W trakcie pracy zawodowej uzupełniał wykształcenie: ukończył Wyższy Kurs Nauczycielski w Warszawie w 1926 r., studiował prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, oraz fizykę i chemię w Instytucie Pedagogicznym w Katowicach (dyplom ukończony w 1945 r.). W 1928 r. zorganizował w szkole Centralną Pracownię Przyrodniczą, którą kierował do 1932 r. Podobne pracownie współtworzył w Rędzinie, Czeladzi i Strzemieszycach. Od 1932 r. pełnił funkcję kierownika szkoły. W latach 1931–1939 kierownik Szkoły Powszechnej. W trakcie pracy zawodowej systematycznie dokształcał się: w zakresie nauk matematyczno-fizycznych (Wyższy Kurs Nauczycielski w Warszawie, 1926 r.), fizyki i chemii (Instytut Pedagogiczny w Katowicach – lata 1936-1939 – dyplom w 1945 r.). Po wybuchu II wojny światowej zaangażował się w działalność na temat tajnego nauczania. W marcu 1940 roku przeprowadził zapisy do polskiej szkoły, w której 1 kwietnia rozpoczęto nauczanie. Aresztowany 12.04.1940 r. i więziony wpierw w Sosnowcu, skąd w transporcie zbiorowym przewieziony był do KL Dachau. Następnie, wraz ze współwięźniem Nogajem przeniesiony do KL Mauthausen-Gusen. Zwolniony z obozu 25.11.1940 r., osiedlił się w pow. Miechowskim z nakazem codziennego zgłaszania się przez pięć miesięcy na posterunku gestapo w Sosnowcu. Po tym okresie wyjechał do Generalnego Gubernatorstwa gdzie przebywał do końca okupacji. W lutym 1945 r. wrócił do Sosnowca, organizował Spółdzielczą Księgarnię Nauczycielską w Sosnowcu. W latach 1945–1956 ponownie kierownik Szkoły Powszechnej. W 1951 r. został magistrem filozofii na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. W latach 1956–1963 był dyrektorem Szkoły Podstawowej i Liceum Ogólnokształcącego w Sosnowcu, a także dyrektorem Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących. Od września 1963 do końca sierpnia 1970 r. pracował na stanowisku dyrektora w Liceum Ogólnokształcącym dla Pracujących, a w latach 1970-1972 jako nauczyciel fizyki w tej szkole. Zmarł 21.02.1974 r. w Sosnowcu. Odznaczony: Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Medalem Zwycięstwa i Wolności, Złotą Odznaką ZNP.

Postscriptum: Współwięźniami z Sosnowca byli: Władysław Kunicki – kierownik szkoły, Roman Koprowski – działacz harcerski i kierownik szkoły, nauczyciel Kałuża, Szydłowski – dyrektor Liceum ogólnokształcącego który zginął w obozie, Kozioł prof. z Liceum który zginął w KL Gusen, Koenih – adwokat, Wojciński dr med. – lekarz.

Bibliografia: Materiały udostępnione przez IPN w Katowicach, sygnatura S88/10/Zu tom XII do XVII; Postanowienie o umorzeniu śledztwa Sygn. akt. S88/10/ZU z dn. 25.11.2014 r.; J. Kluza, Kronika III Liceum Ogólnokształcącego im. Bolesława Prusa w Sosnowcu 1915–2015, Sosnowiec 2015, s. 93.